20 sierpień 2026
Zdalnie, ale z zagranicy. Czy można pracować wszędzie?
Czy to nie brzmi jak idealny plan? Rano kilka godzin pracy przy laptopie, a po zamknięciu komputera - plaża, spacer po mieście albo zwiedzanie lokalnych atrakcji. Zamiast pracować z mieszkania w Polsce, można przecież robić dokładnie to samo z apartamentu w Hiszpanii, we Włoszech czy upalnym Egipcie. Tak, to może brzmieć jak świetny sposób na połączenie pracy z podróżowaniem. Problem w tym, że wyjazd z laptopem za granicę bez uzgodnienia tego z pracodawcą może mieć poważne konsekwencje.
Praca zdalna poza kontrolą pracodawcy? To mit
Zdalny tryb pracy często kojarzy się z większą swobodą, elastycznością i mniejszym nadzorem ze strony przełożonego. Brak szefa siedzącego przy biurku obok nie oznacza jednak, że pracownik może sam ustalać wszystkie zasady wykonywania swoich obowiązków. Nadal pozostaje związany ustaleniami z pracodawcą, regulaminem pracy oraz przepisami Kodeksu pracy. Dotyczy to nie tylko godzin wykonywania zadań czy pozostawania w kontakcie z firmą, ale również miejsca, z którego praca jest świadczona.
Laptop pod pachę i praca z dowolnego miejsca? Nie do końca
Miejsce, z którego pracownik wykonuje swoje obowiązki zdalnie, nie jest jego całkowicie swobodnym wyborem. Co prawda może on zaproponować konkretną lokalizację, jednak musi ona zostać uzgodniona z pracodawcą. Jeżeli firma określiła, skąd można pracować, pracownik powinien przestrzegać tych zasad.
Oznacza to, że samowolna zmiana miejsca wykonywania pracy, zwłaszcza wyjazd za granicę bez poinformowania pracodawcy i uzyskania jego zgody, może zostać potraktowana jako naruszenie obowiązków pracowniczych. Nie oznacza to jednak, że każdy taki przypadek automatycznie uzasadnia zwolnienie dyscyplinarne. Znaczenie mają konkretne okoliczności- m.in. zachowanie pracownika, konsekwencje jego działania oraz to, czy naraził pracodawcę na szkodę lub inne poważne ryzyko. Każdą taką sytuację należy więc oceniać indywidualnie.
RODO, poufne dane i bezpieczeństwo. Ryzyka pracy z zagranicy
To, czy i na jakich zasadach pracownik może wykonywać pracę zdalną z zagranicy, zależy od pracodawcy. Dużo zależy m.in. od kraju, w którym pracownik zamierza przebywać. Istotne jest przede wszystkim to, czy jest to państwo należące do UE/EOG, czy znajdujące się poza tym obszarem.
Największym ryzykiem pracy zdalnej z kraju spoza Unii Europejskiej jest naruszenie zasad ochrony danych osobowych. RODO stawia dodatkowe wymagania, gdy dane są przetwarzane poza UE. W praktyce oznacza to, że pracownik, który zabiera za granicę służbowy laptop lub telefon z dostępem do danych osobowych, może doprowadzić do ich przekazania do państwa trzeciego. Takie działanie powinno mieć odpowiednią podstawę prawną i wymagane zabezpieczenia.
Kolejnym problemem jest mniejsza kontrola pracodawcy nad warunkami pracy. Firma nie zawsze jest w stanie sprawdzić, czy pracownik korzysta z bezpiecznej sieci i urządzeń oraz czy pracuje w odpowiednim miejscu. Przykładowo praca w kawiarni czy innym miejscu publicznym może sprawić, że osoby postronne zobaczą informacje wyświetlane na ekranie.
Praca z zagranicy może również zwiększać ryzyko ujawnienia tajemnicy przedsiębiorstwa. Korzystanie z poufnych informacji poza kontrolowanym środowiskiem firmy zwiększa możliwość, że ktoś nieuprawniony je zobaczy, przechwyci lub uzyska do nich dostęp. Nawet jeśli nie dojdzie do faktycznego wycieku, pracodawcy trudniej jest mieć pewność, że informacje były odpowiednio chronione.
Trudniej o higienę pracy
Kolejną kwestią jest BHP. Pracownik wykonujący pracę zdalną powinien zadbać o to, aby jego miejsce pracy spełniało podstawowe zasady bezpieczeństwa i ergonomii. W domu zazwyczaj łatwiej jest odpowiednio przygotować stanowisko pracy. Natomiast podczas pracy za granicą, np. z pokoju hotelowego, apartamentu czy innego tymczasowego miejsca, może być to trudniejsze. Nieodpowiednie warunki pracy mogą zwiększać ryzyko wypadku lub problemów związanych z bezpieczeństwem, co może mieć również konsekwencje dla pracodawcy.
Ubezpieczenia społeczne i kwestie podatkowe
Osobną kwestią są ubezpieczenia społeczne. Praca zdalna wykonywana z zagranicy nie zawsze jest traktowana jak delegowanie pracownika. Może więc pojawić się problem z ustaleniem, w którym kraju pracownik powinien podlegać ubezpieczeniom społecznym.
Warto również zwrócić uwagę na kwestie podatkowe, szczególnie gdy praca z zagranicy trwa przez dłuższy czas. Pobyt i wykonywanie pracy w innym państwie mogą wpływać na obowiązki podatkowe pracownika oraz pracodawcy.
Praca zdalna z zagranicy może wiązać się z różnymi zagrożeniami zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy. Dotyczą one przede wszystkim ochrony danych osobowych i informacji poufnych, BHP, ubezpieczeń społecznych oraz kwestii podatkowych. Dodatkowym wyzwaniem jest ograniczona możliwość kontrolowania przez pracodawcę warunków, w jakich wykonywana jest praca.
Dlatego decyzja o wykonywaniu pracy zdalnej z zagranicy powinna być wcześniej uzgodniona z pracodawcą. Praca z innego kraju bez jego wiedzy i zgody może prowadzić do konsekwencji pracowniczych.
Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest więc wcześniejsze uzgodnienie takiego wyjazdu oraz sprawdzenie, jakie obowiązki i ryzyka wiążą się z pracą zdalną z konkretnego kraju. Choć wizja pracy z laptopem w ciepłym miejscu może być kusząca, lepiej wcześniej zadbać o wszystkie formalności. Nie warto ryzykować.
Autor: Katarzyna Kaźmierczak, Redaktor WERBEO